Margaret Hamilton: Biografia pionierki jako software engineer

0

Margaret Hamilton, urodzona jako Margaret Brainard Hamilton 9 grudnia 1902 roku w Cleveland w stanie Ohio, była aktorką o niezwykłej wszechstronności, która trwale zapisała się w historii kina przede wszystkim dzięki kreacji Złej Czarownicy z Zachodu w kultowym filmie „Czarnoksiężnik z Oz” (1939). Na [miesiąc maj 2026] ma 123 lata od urodzenia. Zmarła 16 maja 1985 roku w Salisbury w stanie Connecticut, przeżywszy 82 lata. Jej kariera, obejmująca ponad pięć dekad, dowodziła jej talentu na deskach teatru, przed kamerą filmową, w eterze radiowym oraz na ekranach telewizyjnych, choć jej serce zawsze biło mocniej dla teatru.

Życie prywatne Margaret Hamilton było naznaczone zarówno trudnymi doświadczeniami, jak i siłą charakteru. Po rozwodzie z Paulem Boyntonem Meserve’em w 1938 roku, z którym miała syna Hamiltona „Tony’ego” Wadswortha Meserve’a, samotnie wychowywała dziecko, nigdy więcej nie wychodząc za mąż. Choć nie potwierdzone oficjalnie, sugestie jej collaboratorów wskazują na możliwe, że identyfikowała się jako lesbijka, co dodaje kolejny, intrygujący wymiar do jej biografii.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na [miesiąc maj 2026] ma 123 lata od urodzenia.
• Żona/Mąż: Brak danych (rozwiedziona).
• Dzieci: Syn Hamilton „Tony” Wadsworth Meserve.
• Zawód: Aktorka.
• Główne osiągnięcie: Rola Złej Czarownicy z Zachodu w filmie „Czarnoksiężnik z Oz” (1939).

Podstawowe informacje o Margaret Hamilton

Margaret Hamilton, urodzona jako Margaret Brainard Hamilton 9 grudnia 1902 roku w Cleveland, Ohio, była córką W.J. Hamiltona i Jennie Adams. Jej życie zakończyło się 16 maja 1985 roku w Salisbury, Connecticut, w wieku 82 lat. Długowieczna kariera aktorki, trwająca od 1929 do 1984 roku, obejmowała różnorodne formy wyrazu artystycznego – od teatru, przez film, radio, aż po telewizję. Zanim na dobre wkroczyła do świata sztuki, ukończyła Wheelock College w Bostonie, przygotowując się do pracy jako nauczycielka przedszkolna. Ta wszechstronność i wcześniejsze doświadczenia edukacyjne z pewnością wpłynęły na jej późniejszą osobowość i podejście do pracy.

Życie prywatne Margaret Hamilton

Życie osobiste Margaret Hamilton było naznaczone zarówno miłością, jak i trudnymi doświadczeniami. 13 czerwca 1931 roku poślubiła Paula Boyntona Meserve’a. Ich małżeństwo, które trwało zaledwie siedem lat, zakończyło się głośnym rozwodem w 1938 roku. Aktorka oskarżyła swojego męża o przemoc fizyczną, co było wówczas tematem publicznej dyskusji. Z tego związku narodził się syn, Hamilton „Tony” Wadsworth Meserve. Po rozstaniu z mężem, Margaret Hamilton samotnie wychowywała syna, otrzymując wyłączną opiekę nad dzieckiem. Decyzja o samotnym wychowywaniu syna i nigdy więcej nie wychodzeniu za mąż świadczy o jej sile i determinacji w budowaniu niezależnego życia.

Choć kwestia jej orientacji seksualnej nigdy nie została publicznie potwierdzona przez samą aktorkę, Bruce Vilanch, który miał okazję z nią współpracować, zasugerował, że Margaret Hamilton identyfikowała się jako lesbijka. Ta informacja, choć niepotwierdzona oficjalnie, dodaje kolejny, intrygujący wymiar do jej biografii, pokazując, że życie prywatne gwiazdy często skrywało głębsze, nieujawnione publicznie aspekty.

Kariera filmowa i „Czarnoksiężnik z Oz”

Najbardziej ikoniczną rolą Margaret Hamilton, która na zawsze wpisała ją do annałów kina, była kreacja Złej Czarownicy z Zachodu oraz jej ziemskiego odpowiednika, Almiry Gulch, w klasyku MGM z 1939 roku – „Czarnoksiężnik z Oz”. Rola ta, dziś uznawana za jedną z najbardziej pamiętnych kreacji złoczyńców w historii kina, początkowo nie należała do niej. Gale Sondergaard zrezygnowała z udziału w filmie, nie chcąc grać postaci, która miała być przedstawiona jako brzydka, zamiast czarująca i piękna. Decyzja Sondergaard otworzyła drzwi do niezapomnianej roli dla Hamilton. Jej interpretacja Złej Czarownicy z Zachodu została doceniona przez American Film Institute, który sklasyfikował ją jako 4. największego czarnego charakteru w historii kina oraz najważniejszego kobiecego złoczyńcę wszech czasów. To świadczy o potędze jej ekranowej obecności i umiejętności budowania postaci, która mimo swojej złowrogiej natury, zapadała w pamięć na długie lata.

Podczas pracy nad „Czarnoksiężnikiem z Oz” Margaret Hamilton zarabiała 1000 dolarów tygodniowo. Jej decyzja o konsekwentnym odmawianiu podpisania kontraktu na wyłączność z jakimkolwiek studiem filmowym pozwoliła jej zachować niezależność i swobodę wyboru ról w różnych produkcjach. Jej debiut na ekranie miał miejsce w 1933 roku w filmie MGM „Another Language”, gdzie wcieliła się w postać Helen Hallam, powtarzając rolę, którą wcześniej z sukcesem zaprezentowała na deskach Broadwayu. To pokazuje, że jej talent aktorski był doceniany już na wczesnym etapie kariery, a przejście z teatru do filmu było dla niej naturalnym krokiem.

Najważniejsze role filmowe

• Helen Hallam w filmie „Another Language” (1933)
• Zła Czarownica z Zachodu / Almira Gulch w filmie „Czarnoksiężnik z Oz” (1939)

Radio, telewizja i teatr

Margaret Hamilton była aktorką wszechstronną, której talent rozciągał się poza wielki ekran. W latach 60. i 70. XX wieku regularnie pojawiała się w produkcjach telewizyjnych. Jedną z jej zapadających w pamięć ról było wcielenie się w Esther Frump, matkę Morticii Addams, w trzech odcinkach popularnego serialu „Rodzina Addamsów”. Jej zdolność do adaptacji do różnych konwencji telewizyjnych była widoczna również w latach 70., kiedy stała się twarzą ogólnokrajowych reklam kawy Maxwell House. W tych reklamach grała Corę, właścicielkę sklepu wielobranżowego, postać, która zjednała sobie sympatię widzów dzięki swojej autentyczności i ciepłu.

Kariera teatralna Margaret Hamilton była równie bogata i obejmowała występy w uznanych musicalach. Wystąpiła w produkcjach takich jak „Show Boat” w 1966 roku i „Oklahoma!” w 1968 roku. Ponadto, brała udział w narodowej trasie musicalu „A Little Night Music”, co świadczy o jej zaangażowaniu w teatr muzyczny i umiejętnościach wokalnych. Nie można zapomnieć o jej aktywności w popularnych operach mydlanych, gdzie pojawiała się w serialach takich jak „Valiant Lady”, „The Secret Storm” oraz „As the World Turns”, udowadniając swoją wszechstronność i zdolność do pracy w różnych formatach telewizyjnych.

Wybrane produkcje telewizyjne i teatralne

• Esther Frump w serialu „Rodzina Addamsów” (lata 60. i 70.)
• Postać Cory w reklamach kawy Maxwell House (lata 70.)
• „Show Boat” (1966)
• „Oklahoma!” (1968)
• Narodowa trasa musicalu „A Little Night Music”
• Opery mydlane: „Valiant Lady”, „The Secret Storm”, „As the World Turns”

Filantropia, edukacja i osobowość

Przez całe życie Margaret Hamilton wykazywała silne zaangażowanie w edukację publiczną. Jej działalność w tej dziedzinie zaowocowała między innymi zasiadaniem w Radzie Edukacji Beverly Hills w latach 1948–1951. Była gorącą orędowniczką poprawy jakości nauczania i dostępu do edukacji dla wszystkich dzieci. Poza sferą edukacji, Hamilton była również aktywną działaczką na rzecz praw zwierząt. Regularnie pojawiała się w spotach organizacji promujących dobrostan zwierząt, wykorzystując swoją rozpoznawalność do nagłaśniania ważnych kwestii związanych z ochroną zwierząt. Jej zaangażowanie w te obszary pokazuje głębokie poczucie odpowiedzialności społecznej i empatię.

Mimo swojej przerażającej roli w „Czarnoksiężniku z Oz”, w rzeczywistości Margaret Hamilton była osobą niezwykle troskliwą i ciepłą. W 1975 roku wystąpiła w programie „Mister Rogers’ Neighborhood”, gdzie w przystępny sposób wyjaśniła dzieciom, że postać, którą grała, to jedynie kostium, a ona sama jest przyjazną osobą. Ta inicjatywa była dowodem jej wrażliwości i chęci budowania pozytywnych relacji z fanami, zwłaszcza tymi najmłodszymi. Regularnie wspierała organizacje charytatywne i starała się pielęgnować relacje z młodymi fanami, co tylko potwierdza jej niezwykle pozytywną i troskliwą naturę, kontrastującą z jej najsłynniejszą rolą.

Warto wiedzieć: Margaret Hamilton była niezwykle świadoma wpływu swojej roli Złej Czarownicy na dzieci i aktywnie działała na rzecz łagodzenia negatywnych skojarzeń, co podkreśla jej troskliwy charakter.

Zdrowie i wypadki na planie

Praca na planie „Czarnoksiężnika z Oz” nie była pozbawiona dramatycznych incydentów, które dotknęły również Margaret Hamilton. 23 grudnia 1938 roku, podczas kręcenia kluczowej sceny ognistego wyjścia z Munchkinlandu, aktorka doznała poważnych obrażeń. Awaria zapadni spowodowała oparzenia drugiego stopnia na jej twarzy i trzeciego stopnia na dłoni. Ten wypadek był traumatycznym przeżyciem, które na zawsze odcisnęło piętno na jej zdrowiu i karierze. Po powrocie na plan, Hamilton postawiła twardy warunek: „żadnych więcej fajerwerków”, odmawiając dalszej pracy z ogniem. Ta decyzja była zrozumiała, biorąc pod uwagę skalę obrażeń, jakich doznała.

Niestety, wypadek na planie „Czarnoksiężnika z Oz” dotknął nie tylko Margaret Hamilton. Jej dublerka, Betty Danko, również uległa poważnemu wypadkowi podczas kręcenia sceny pisania na niebie. Wówczas wybuchła rura imitująca miotłę, co doprowadziło do obrażeń aktorki. Te zdarzenia podkreślają ryzyko, jakie wiązało się z pracą na planie filmowym w tamtych czasach, a także determinację i odwagę aktorów, którzy mimo niebezpieczeństw, wciąż tworzyli niezapomniane dzieła.

Wypadki na planie „Czarnoksiężnika z Oz”

• Oparzenia drugiego stopnia na twarzy i trzeciego stopnia na dłoni Margaret Hamilton (23 grudnia 1938)
• Wypadek dublerki Betty Danko podczas sceny pisania na niebie

Kontrowersje i skandale

Choć Margaret Hamilton była postacią powszechnie lubianą, jej kariera nie obyła się bez kontrowersji. Jeden z epizodów „Ulicy Sezamkowej” z 1976 roku, w którym aktorka ponownie wcieliła się w rolę Złej Czarownicy, wywołał tak ogromną falę skarg od rodziców, że odcinek ten nie był emitowany przez kolejne 40 lat. Widzowie, głównie młodzi, byli przerażeni kreacją Hamilton, co świadczy o sile jej dramatycznego talentu, ale jednocześnie pokazuje, jak trudno było odseparować jej postać od jej rzeczywistej, przyjaznej osobowości w oczach najmłodszych. Ta sytuacja wymagała ponownego wyjaśnienia przez samą aktorkę, jak miało to miejsce w programie „Mister Rogers’ Neighborhood”.

Innym wydarzeniem, które wywołało publiczną dyskusję, był rozwód Margaret Hamilton w 1938 roku. Drastyczne szczegóły dotyczące przemocy domowej, które wyszły na jaw w trakcie procesu rozwodowego, stały się tematem medialnych spekulacji i rozmów, podkreślając trudności, z jakimi mierzyła się aktorka w życiu prywatnym. Te wydarzenia, choć bolesne, stanowią ważną część jej biografii, ukazując ją jako osobę walczącą o swoje prawa i godność w trudnych czasach.

Ciekawostki i mniej znane fakty

Margaret Hamilton, mimo swojej potężnej obecności ekranowej, mierzyła zaledwie 152 cm wzrostu. Jej niewielki wzrost często zaskakiwał fanów, którzy spodziewali się widzieć na żywo postać równie imponującą fizycznie, co jej ekranowe alter ego. Ta dysproporcja między rzeczywistym wyglądem a rolą, którą odgrywała, stanowi fascynujący przykład siły talentu aktorskiego, pozwalającego na stworzenie wiarygodnej i przerażającej postaci. Była również bliską przyjaciółką Judy Garland, pełniąc dla niej rolę mentorki i powierniczki na planie filmu „Babes in Arms”. Ta przyjaźń pokazuje, że poza kamerą Hamilton potrafiła budować głębokie i znaczące relacje z innymi artystami.

Słynna kwestia, którą wypowiedziała jako Zła Czarownica: „I’ll get you, my pretty, and your little dog, too!”, została uznana za 99. najlepszy cytat filmowy w historii. Jest to dowód na to, jak bardzo jej postać i słowa wryły się w kulturę masową. Po śmierci w 1985 roku, ciało Margaret Hamilton zostało poddane kremacji, a jej prochy rozproszono. Choć jej ślad fizyczny zniknął, jej dziedzictwo artystyczne, zwłaszcza niezapomniana rola w „Czarnoksiężniku z Oz”, pozostaje żywe w sercach widzów na całym świecie.

Kluczowe informacje o Margaret Hamilton

Warto wiedzieć: Margaret Hamilton była tak przekonująca jako Zła Czarownica, że przez lata dzieci bały się do niej podchodzić, nawet gdy widziały ją poza planem filmowym.

Podsumowując, Margaret Hamilton była artystką o niezwykłej wszechstronności, której niezapomniana kreacja Złej Czarownicy w „Czarnoksiężniku z Oz” na zawsze zapewniła jej miejsce w historii kina. Jej życie, poza blaskiem sceny, było również naznaczone siłą, determinacją i głębokim zaangażowaniem społecznym, przypominając nam o wartości empatii i siły charakteru.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Margaret_Hamilton_(actress)