Plácido Domingo: życiorys, kariera, osiągnięcia legendarnego tenora

0

Plácido Domingo, urodzony 21 stycznia 1941 roku w Madrycie, to jeden z najwybitniejszych i najbardziej wszechstronnych artystów sceny muzycznej XX i XXI wieku. Na styczeń 2026 roku będzie miał 85 lat. Jego kariera, która rozpoczęła się w 1957 roku, trwa nieprzerwanie od ponad 68 lat, obejmując role śpiewaka operowego, dyrygenta i administratora sztuki. Od 1962 roku jego żoną jest Marta Ornelas, z którą doczekał się trójki dzieci. Jego wkład w muzykę klasyczną, a także w popularyzację opery na świecie, jest nie do przecenienia.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na styczeń 2026 roku będzie miał 85 lat.
• Żona/Mąż: Marta Ornelas
• Dzieci: Trójka, w tym Plácido Jr.
• Zawód: Śpiewak operowy (tenor, baryton), dyrygent, administrator sztuki
• Główne osiągnięcie: Jedna z najbardziej wszechstronnych i długotrwałych karier w historii opery, popularyzacja muzyki klasycznej (m.in. „Trzej Tenorzy”).

Plácido Domingo – Droga do światowej sławy

José Plácido Domingo Embil przyszedł na świat 21 stycznia 1941 roku w Madrycie. W 1949 roku jego rodzina przeniosła się do Meksyku, gdzie artysta spędził swoje dzieciństwo i młodość. Jego rodzice, Plácido Domingo Ferrer i Pepita Embil, byli zawodowymi śpiewakami zarzueli, co zapewniło mu wczesną ekspozycję na świat sztuki. Ta rodzinna tradycja i bliskość teatru od najmłodszych lat z pewnością ukształtowały jego późniejszą pracowitość i wytrwałość.

Formalne wykształcenie muzyczne zdobył w Narodowym Konserwatorium Muzycznym w Meksyku. Już w wieku 14 lat rozpoczął studia pianistyczne i dyrygenckie pod okiem Igora Markevitcha, a także uczył się śpiewu u Carlo Morelliego. Co ciekawe, konserwatorium było jego jedynym miejscem formalnej nauki śpiewu. W okresie nastoletnim, oprócz nauki, aktywnie działał artystycznie. Występował w meksykańskiej produkcji „My Fair Lady”, pełniąc rolę asystenta dyrygenta i korepetytora. Pod koniec lat 50. XX wieku, wykazując wczesną otwartość na różnorodne gatunki muzyczne, Plácido Domingo aranżował piosenki i śpiewał w chórkach dla meksykańskiego zespołu rock-and-rollowego „Los Camisas Negras”.

Rodzina i życie osobiste

Pierwszym małżeństwem Plácido Domingo było krótkotrwałe małżeństwo z Aną Maríą Guerrą Cué, zawarte w 1957 roku, gdy miał zaledwie 16 lat. Para rozwiodła się rok później. Prawdziwy i trwały związek małżeński zawarł w 1962 roku z Martą Ornelas, również związaną ze światem opery. Ich małżeństwo trwa do dziś i stanowi fundament jego życia osobistego. Owocem tego związku jest troje dzieci, w tym syn Plácido Jr., który podążył śladami ojca, angażując się w działalność muzyczną i kontynuując artystyczne dziedzictwo rodziny Domingo.

Kariera operowa – od debiutu do ikony

Kariera artystyczna Plácido Domingo rozpoczęła się od pracy w firmie zarzueli jego rodziców w Meksyku. Początkowo obejmowała śpiewanie ról barytonowych i pracę jako akompaniator, co stanowiło cenne doświadczenie sceniczne i muzyczne. Za swój oficjalny debiut operowy uważa występ w roli Borsy w „Rigoletto” Giuseppe Verdiego, który miał miejsce 23 września 1959 roku w Palacio de Bellas Artes w Meksyku. To wydarzenie zapoczątkowało jego błyskotliwą karierę na światowych scenach operowych.

Kluczowym etapem w rozwoju jego międzynarodowej kariery był dwuipółletni kontrakt w Israel National Opera w Tel Awiwie. W latach 1962–1965 wystąpił tam w aż 280 przedstawieniach, wykonując 12 różnych ról. Ten intensywny okres pozwolił mu na zdobycie cennego doświadczenia i rozszerzenie repertuaru. Przełomem okazał się debiut w nowojorskiej Metropolitan Opera 28 września 1968 roku. Zastąpił w ostatniej chwili Franco Corelliego w spektaklu „Adriana Lecouvreur”. To wydarzenie otworzyło mu drzwi do wielkiej kariery w USA i zapoczątkowało niezwykłą relację z tą prestiżową instytucją. Przez lata Plácido Domingo otwierał sezon w Metropolitan Opera aż 21 razy, co stanowi absolutny rekord tej sceny. Jego kariera w Met, jak i na innych światowych scenach, jest przykładem niezwykłej długowieczności zawodowej, trwającej nieprzerwanie od 1957 roku.

Ewolucja głosu i mistrzostwo ról

Przez większość swojej kariery Domingo był rozpoznawany jako tenor liryczno-spinto. Z powodzeniem wcielał się w postacie takie jak Cavaradossi, Hoffmann czy Don José. Z czasem jego artystyczna wizja ewoluowała. Stał się najbardziej uznanym wykonawcą roli Otella swojego pokolenia. Zaśpiewał tę tragiczną postać ponad 200 razy, co czyni go jednym z jej najwybitniejszych interpretatorów w historii. W 2010 roku, w wieku 69 lat, Domingo podjął odważną decyzję o przejściu do repertuaru barytonowego. Zadebiutował m.in. w partii Simona Boccanegry. Do 2020 roku w swoim dorobku miał imponującą liczbę 151 różnych ról scenicznych, co świadczy o jego niezwykłej wszechstronności i nieustannym dążeniu do artystycznego rozwoju.

Projekt „Trzej Tenorzy” i sukces komercyjny

Jednym z najbardziej znaczących projektów w karierze Plácido Domingo było powołanie w 1990 roku formacji „The Three Tenors”. Wspólnie z Luciano Pavarottim i José Carrerasem stworzyli projekt, który na zawsze zmienił postrzeganie muzyki klasycznej przez szeroką publiczność. Ich pierwsze wspólne nagranie, zrealizowane z okazji Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej, stało się najlepiej sprzedającym się albumem klasycznym w historii muzyki. Sukces ten wyniósł operę na poziom popularności porównywalny z muzyką pop, przyciągając do niej miliony nowych słuchaczy na całym świecie i udowadniając, że klasyka może być przystępna i porywająca.

Plácido Domingo jako dyrygent

Wszechstronność artystyczna Plácido Domingo objawiła się również w jego karierze dyrygenckiej. Zadebiutował jako dyrygent 7 października 1973 roku, prowadząc „La Traviatę” w New York City Opera. Od tego czasu z sukcesem dyrygował w najważniejszych domach operowych świata, w tym w Royal Opera House Covent Garden w Londynie. Jego pierwszą płytą jako dyrygenta był album „Domingo Conducts Milnes/Milnes Conducts Domingo” wydany w 1973 roku. Jego działalność dyrygencka stanowi kolejny dowód na jego głębokie zrozumienie muzyki i wszechstronny talent artystyczny.

Nagrody, osiągnięcia i uznanie

W trakcie swojej wieloletniej i niezwykle owocnej kariery Plácido Domingo zdobył imponującą liczbę nagród i wyróżnień. Łącznie uhonorowano go 14 nagrodami Grammy oraz Latin Grammy. Jego dyskografia obejmuje setki nagrań, które wielokrotnie uzyskiwały prestiżowe statusy srebrnych, złotych, platynowych i multiplatynowych płyt, potwierdzając jego ogromną popularność i uznanie na rynku muzycznym. Magazyn „Newsweek” w 1982 roku, w geście uznania dla jego dokonań, umieścił go na swojej okładce, ogłaszając go „Królem Opery”. Jego interpretacje, szczególnie roli Otella, zyskały uznanie najwybitniejszych krytyków i artystów. Słynny aktor Laurence Olivier chwalił jego wykonanie tej roli, porównując je do własnych dokonań i podkreślając jego niesamowity głos.

Film i telewizja

Plácido Domingo z powodzeniem przeniósł swoją twórczość również na ekran. Wystąpił w wielu kinowych wersjach oper, często współpracując z cenionym reżyserem Franco Zeffirellim. Do jego najważniejszych dokonań filmowych należą między innymi „La Traviata” z 1982 roku, „Carmen” z 1984 roku w reżyserii Francesco Rosiego oraz „Otello” z 1986 roku. Jego obecność w świecie filmu i telewizji nie ograniczała się tylko do adaptacji operowych; stał się również celebrytą wykraczającym poza kręgi operowe. Często występował w popularnych programach typu talk-show, takich jak „The Tonight Show” u Johnny’ego Carsona. W 1987 roku wystąpił również w nagrodzonym Emmy programie świątecznym „The Sound of Christmas” u boku Julie Andrews i Johna Denvera, co pokazuje jego wszechstronność i zdolność do docierania do szerokiej publiczności.

Filantropia i wspieranie młodych talentów

Plácido Domingo aktywnie angażuje się w działania mające na celu wspieranie rozwoju młodych artystów i promocję muzyki klasycznej. Jest założycielem i dyrektorem Operalia, prestiżowego międzynarodowego konkursu wokalnego, który od lat odkrywa i promuje młode talenty operowe z całego świata. Konkurs ten stał się trampoliną do kariery dla wielu młodych śpiewaków. Artysta angażuje się również w liczne programy dla artystów przy teatrach operowych, dzieląc się swoim doświadczeniem i wiedzą. Ponadto, Domingo jest zaangażowany w liczne dzieła humanitarne i inicjatywy charytatywne, wykorzystując swoją sławę i rozpoznawalność do pomagania potrzebującym.

Administracja i zarządzanie w świecie opery

Poza działalnością artystyczną, Plácido Domingo aktywnie działał również na polu administracyjnym w świecie opery. Przez wiele lat pełnił znaczące funkcje dyrektorskie w renomowanych instytucjach. W latach 1996–2011 był dyrektorem artystycznym, a następnie dyrektorem generalnym Washington National Opera. Równolegle, od 2003 do 2019 roku, pełnił funkcję dyrektora generalnego Los Angeles Opera w Kalifornii. Jego zaangażowanie w zarządzanie operami świadczy o głębokiej pasji do tego gatunku sztuki i chęci kształtowania jego przyszłości.

Kontrowersje

W późniejszym etapie swojej kariery Plácido Domingo stanął w obliczu oskarżeń o molestowanie seksualne. W związku z tymi zarzutami, w 2019 roku artysta zrezygnował ze stanowiska dyrektora generalnego Los Angeles Opera. Podobne konsekwencje miały miejsce w przypadku Metropolitan Opera, z którą również zakończył współpracę w wyniku pojawiających się oskarżeń. Te doniesienia wpłynęły na jego publiczny wizerunek w ostatnich latach kariery.

Ciekawostki z życia artysty

Plácido Domingo to postać o niezwykłej wszechstronności, czego dowodem są liczne, często zaskakujące fakty z jego życia. Jak wspomniano, zaczynał od występów w zespole rock-and-rollowym „Los Camisas Negras”, a jego pierwszy popowy album „Perhaps Love” z 1981 roku, zawierający duet z Johnem Denverem, sprzedał się w nakładzie niemal 4 milionów egzemplarzy. Jego umiejętność posługiwania się językami jest imponująca – regularnie występuje w sześciu językach: włoskim, francuskim, niemieckim, hiszpańskim, angielskim i rosyjskim. Jego niesamowita pracowitość od młodości, brak prywatnych lekcji śpiewu i wczesne rozpoczęcie studiów w konserwatorium w wieku 14 lat, a także udział w 185 przedstawieniach „My Fair Lady” jako nastolatek, to tylko niektóre z elementów kształtujących jego wyjątkową karierę. Jego matka, Pepita Embil, była nazywana „Królową Zarzueli”, a wpływ meksykańskiej kultury na jego rozwój jako artysty i człowieka jest nie do przecenienia.

Warto wiedzieć: Plácido Domingo, dzięki swojej niezwykłej wszechstronności i niezmordowanej pracy, znacząco wpłynął na popularyzację opery na świecie, udowadniając, że klasyka może być zarówno wymagająca, jak i niezwykle porywająca dla szerokiej publiczności.

Plácido Domingo to artysta o fenomenalnym talencie, który przez dekady zachwycał świat swoją wszechstronnością, stając się ikoną opery i muzyki klasycznej. Jego nieprzerwana kariera, liczne nagrody i wpływ na kulturę muzyczną są świadectwem jego niezrównanego dziedzictwa. Jest postacią, która na trwałe zapisała się w annałach światowej sztuki, inspirując kolejne pokolenia artystów i miłośników muzyki.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Pl%C3%A1cido_Domingo