Yul Brynner: Ikona kina, aktor z Oskarem, król i cygan.

0

Yul Brynner, urodzony 11 lipca 1920 roku, był wszechstronnym i charyzmatycznym aktorem, który na stałe zapisał się w historii kina. Słynął z niezwykle charakterystycznej, ogolonej głowy, która stała się jego znakiem rozpoznawczym po roli króla Mongkuta w musicalu „Król i ja”, którą to kreację powtórzył łącznie 4 625 razy na scenie teatralnej. W swojej bogatej karierze posiadał trzy obywatelstwa – radzieckie, amerykańskie i szwajcarskie, a jego wielokulturowe korzenie obejmowały wpływy szwajcarsko-niemieckie, rosyjskie i buriackie.

Jego życie było pełne zwrotów akcji i kulturowych kontrastów, od luksusowego dzieciństwa w zamożnej rodzinie po późniejsze zaangażowanie w działalność filantropijną i pracę dla organizacji międzynarodowych. Brynner pozostawił po sobie bogate dziedzictwo artystyczne, obejmujące zarówno niezapomniane role filmowe, jak i pasję do fotografii i muzyki.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na maj 2024 roku, Yul Brynner miałby 103 lata.
• Żona/Mąż: Był trzykrotnie żonaty.
• Dzieci: Małżeństwa zaowocowały jednym synem i dwiema adoptowanymi córkami.
• Zawód: Aktor, piosenkarz, gitarzysta, fotograf.
• Główne osiągnięcie: Zdobycie zarówno nagrody Tony, jak i Oscara za tę samą rolę króla Mongkuta.

Podstawowe informacje o Yulu Brynnerze

Pochodzenie i dane biograficzne

Prawdziwe nazwisko Yula Brynnera brzmiało Julij Borisowicz Briner (Юлий Борисович Бринер). Swoje imię otrzymał na cześć dziadka, kupca Julija Iwanowicza Brinnera. Aktor przyszedł na świat 11 lipca 1920 roku w Władywostoku. W tamtym okresie miasto znajdowało się pod okupacją japońską i było częścią Republiki Dalekiego Wschodu. Brynner posiadał niezwykle mieszane pochodzenie etniczne, obejmujące korzenie szwajcarsko-niemieckie, rosyjskie oraz buriackie (mongolskie). **Yul Brynner urodził się 11 lipca 1920 roku we Władywostoku.**

Obywatelstwo i tożsamość

W ciągu swojego życia Yul Brynner posiadał aż trzy różne obywatelstwa. Początkowo, w latach 1922–1943, był obywatelem Związku Radzieckiego. W 1943 roku przyjął obywatelstwo Stanów Zjednoczonych Ameryki. W późniejszym okresie swojego życia, został również obywatelem Szwajcarii. **Ta złożona historia obywatelska odzwierciedla burzliwe losy jego rodziny i jego własne podróże przez różne kultury i kraje.**

Znak rozpoznawczy – ogolona głowa

Charakterystyczną cechą wyglądu Yula Brynnera, która stała się jego nieodłącznym znakiem rozpoznawczym, była ogolona na łyso głowa. **Decyzję o skróceniu włosów podjął w 1951 roku, specjalnie na potrzeby roli króla Mongkuta w musicalu „Król i ja”.** Brynner nie tylko zaakceptował tę zmianę, ale uczynił z niej swój firmowy wizerunek, który utrzymywał konsekwentnie do końca swoich dni. Ten element wyglądu szybko stał się rozpoznawalny na całym świecie i utrwalił jego ikoniczny wizerunek.

Kariera zawodowa Yula Brynnera

Początki kariery i edukacja

Droga Yula Brynnera do sławy nie była prosta. Zanim został rozpoznawalną gwiazdą kina, jego kariera rozpoczęła się w 1935 roku od debiutu w paryskim kabarecie „Hermitage”, gdzie występował jako gitarzysta i piosenkarz. W tym samym okresie pracował również jako akrobata trapezowy w trupie cyrkowej, co świadczy o jego wszechstronności artystycznej i fizycznej. Po przyjeździe do Stanów Zjednoczonych w 1940 roku, Brynner postanowił rozwijać swoje umiejętności aktorskie. **Studiował w Connecticut pod okiem wybitnego rosyjskiego aktora Michaiła Czechowa, co stanowiło ważne etapy jego edukacji artystycznej.**

Przełomowa rola w „Królu i ja”

Rola króla Mongkuta w musicalu „Król i ja” okazała się być dziełem życia Yula Brynnera. **Aktor wcielał się w tę postać łącznie 4 625 razy na deskach sceny teatralnej**, co jest imponującym dowodem jego zaangażowania i sukcesu w tej roli. To właśnie ta kreacja przyniosła mu międzynarodowe uznanie i utrwaliła jego pozycję jako jednego z najwybitniejszych aktorów swojego pokolenia. Występ w „Królu i ja” był kamieniem milowym w jego karierze, otwierając drzwi do kolejnych znaczących projektów.

Sukcesy filmowe i ikoniczne role

Rok 1956 był dla Yula Brynnera przełomowy, przynosząc mu serię znaczących sukcesów filmowych. Oprócz powrotu do ukochanej roli króla Mongkuta w filmowej adaptacji „Króla i ja”, zagrał również monumentalną postać Ramzesa II w epickim dziele „Dziesięcioro przykazań”. W tym samym roku wcielił się także w rolę generała Bunina w filmie „Anastazja”. Brynner zapisał się również w historii kina jako ikona gatunku westernu, grając rolę Chrisa Adamsa w kultowym filmie „Siedmiu wspaniałych” z 1960 roku. **Jego wszechstronność potwierdziła się kolejny raz w 1973 roku, kiedy stworzył kolejną kultową postać – rewolwerowca-androida w filmie science-fiction „Westworld”.**

Działalność w czasie II wojny światowej

Podczas II wojny światowej Yul Brynner aktywnie wykorzystywał swoje umiejętności językowe i talent do pracy w radiu. Pełnił funkcję spikera i komentatora radiowego w Office of War Information oraz Voice of America. **Jego zaangażowanie w ten sposób przyczyniło się do przekazywania informacji i wspierania wysiłku wojennego, pokazując jego patriotyzm i gotowość do służby w trudnych czasach.**

Inne projekty i pasje artystyczne

Poza aktorstwem, Yul Brynner posiadał również inne artystyczne pasje. Był utalentowanym gitarzystą i wokalistą. Dzięki lekcjom udzielanym przez jego siostrę Verę, stał się biegłym muzykiem. W 1967 roku wydał album zatytułowany „The Gypsy and I: Yul Brynner Sings Gypsy Songs”. Płyta ta stanowiła dowód jego wszechstronności artystycznej i pozwoliła mu w pełni wyrazić swoją pasję do muzyki, zwłaszcza tej o romskich korzeniach, z którą czuł silną więź. Ponadto, Brynner był zapalonym fotografem. Jego prace zostały zebrane pośmiertnie przez jego córkę Victorię w albumie zatytułowanym „Yul Brynner: Photographer”, dokumentując jego drugą, wizualną stronę artystyczną.

Życie prywatne Yula Brynnera

Rodzina pochodzenia i dzieciństwo

Yul Brynner wychowywał się w zamożnej rodzinie, która posiadała znaczące majątki. Jego rodzice byli szwajcarsko-rosyjskimi właścicielami ziemskimi i deweloperami kopalni srebra na Syberii, co zapewniało mu luksusowe dzieciństwo. Ojciec Yula, Boris Julijewicz Briner, był inżynierem górnictwa i wynalazcą. Jednakże, w 1924 roku, Boris Julijewicz opuścił rodzinę, rozpoczynając nowy etap życia z aktorką Kateriną Kornakową. Ta decyzja ojca z pewnością wpłynęła na dalsze losy młodego Yula.

Małżeństwa i dzieci

Yul Brynner był trzykrotnie żonaty. Jego pierwszym małżeństwem był związek z amerykańską aktorką Virginią Gilmore, zawarty w 1944 roku. Z Virginią miał syna Yula „Rocka” Brynnera Jr. Drugą żoną aktora została chilijska modelka Doris Kleiner, którą poślubił w 1960 roku. Trzecie małżeństwo Yula Brynnera trwało od 1971 do 1981 roku i było związkiem z francuską socjetą Jacqueline Thion de la Chaume. **Z Jacqueline wspólnie zdecydowali się na adopcję dwojga dzieci z Wietnamu: córki Mii oraz córki Melody, tworząc wielonarodową rodzinę.**

Romans z Marleną Dietrich

Podczas pracy nad pierwszą produkcją „Król i ja” na początku lat 50., Yul Brynner nawiązał bliską relację z legendarną aktorką Marleną Dietrich. Ich romans trwał przez wiele lat, mimo znaczącej różnicy wieku – Dietrich była o 19 lat starsza od Brynnera. Ten związek jest często wspominany jako jeden z bardziej intrygujących epizodów w życiu prywatnym aktora, dodając mu romantycznego i nieco skandalicznego wymiaru.

Nagrody i osiągnięcia Yula Brynnera

Wyróżnienia w branży filmowej i teatralnej

**Yul Brynner jest jedną z zaledwie dziesięciu osób w historii, które zdobyły zarówno prestiżową nagrodę Tony, jak i Oscara za tę samą rolę – rolę króla Mongkuta.** To podwójne wyróżnienie świadczy o jego niezwykłym talencie i wszechstronności, docenionym zarówno na deskach teatru, jak i na ekranie kinowym. Jego występ w „Królu i ja” stał się punktem odniesienia dla wielu aktorów.

Uhonorowania w Hollywood

Hollywood doceniło wkład Yula Brynnera w rozwój kina. W 1956 roku aktor został uhonorowany ceremonią odciśnięcia dłoni przed słynnym Grauman’s Chinese Theatre, co jest jednym z najbardziej prestiżowych wyróżnień dla gwiazd filmowych. Kolejnym ważnym wydarzeniem w jego karierze było otrzymanie własnej gwiazdy na Hollywood Walk of Fame w 1960 roku. **Te zaszczyty potwierdzają jego trwałe miejsce w historii amerykańskiej kinematografii.**

Działalność filantropijna i osobowość Yula Brynnera

Zaangażowanie społeczne

Yul Brynner był człowiekiem o szerokich horyzontach i zaangażowaniu społecznym. Czuł silną więź z kulturą romską, co doprowadziło do tego, że w 1977 roku został mianowany honorowym przewodniczącym Międzynarodowej Unii Romów (International Romani Union). Jego działalność dla społeczności romskiej podkreśla jego empatię i chęć wspierania grup marginalizowanych. Ponadto, Brynner pełnił funkcję specjalnego konsultanta ONZ ds. uchodźców. **Swoją pracę dla organizacji dokumentował za pomocą fotografii, co pokazuje jego zaangażowanie w przekazywanie ważnych społecznie tematów.**

Osobiste cechy i upodobania

Yul Brynner był postacią o wyrazistej osobowości, znaną z zamiłowania do opowiadania zmyślonych historii. W wywiadach często ubarwiał swój życiorys, twierdząc na przykład, że urodził się jako Taidje Khan na wyspie Sachalin. To zamiłowanie do kreowania własnej narracji dodawało mu tajemniczości i intrygowało publiczność. **Jego wielojęzyczność, obejmująca znajomość rosyjskiego, francuskiego, japońskiego, węgierskiego oraz angielskiego, była wynikiem jego bogatego doświadczenia życiowego i podróży po świecie, co z pewnością wpływało na jego postrzeganie świata i ludzi.**

Muzyczne pasje Yula Brynnera

Poza światem aktorstwa, Yul Brynner posiadał również znaczący talent muzyczny. Dzięki lekcjom udzielanym przez jego siostrę Verę, stał się biegłym gitarzystą. Jego zamiłowanie do muzyki przejawiało się również w jego karierze wokalnej. W 1967 roku wydał album zatytułowany „The Gypsy and I: Yul Brynner Sings Gypsy Songs”. Płyta ta stanowiła dowód jego wszechstronności artystycznej i pozwoliła mu w pełni wyrazić swoją pasję do muzyki, zwłaszcza tej o romskich korzeniach, z którą czuł silną więź.

Zdrowie Yula Brynnera

Walka z uzależnieniami

W młodości Yul Brynner zmagał się z uzależnieniem od opium. Problem ten pojawił się po kontuzji, której doznał w trakcie pracy w cyrku. Na szczęście, aktor podjął świadomą decyzję o leczeniu. **W 1937 roku przeszedł skuteczną, roczną kurację w klinice w Lozannie, co pozwoliło mu przezwyciężyć nałóg i powrócić do zdrowia.**

Diagnoza i ostatnie przesłanie

We wrześniu 1983 roku Yul Brynner otrzymał druzgocącą diagnozę – nieoperacyjnego raka płuc. Informację tę przekazano mu zaledwie kilka godzin przed jego 4000. występem w musicalu „Król i ja”, co stanowiło ogromny wstrząs zarówno dla niego, jak i dla całego zespołu. **Świadomy zbliżającej się śmierci, Brynner postanowił wykorzystać swój czas na przekazanie ważnego przesłania.** Udzielił poruszającego wywiadu w programie „Good Morning America”, w którym otwarcie ostrzegał przed zgubnymi skutkami palenia tytoniu, stając się tym samym gorącym orędownikiem profilaktyki antynikotynowej.

Ciekawostki i fakty z życia Yula Brynnera

Wielojęzyczność

Dzięki swojemu burzliwemu życiu i licznym podróżom, Yul Brynner stał się poliglotą. Władał wieloma językami, w tym biegle posługiwał się rosyjskim, francuskim, japońskim, węgierskim oraz angielskim. Ta wszechstronność językowa z pewnością ułatwiała mu komunikację i budowanie relacji w różnych zakątkach świata, a także wzbogacała jego doświadczenia kulturowe.

Ostatni występ

Mimo poważnej choroby, Yul Brynner do końca pozostał wierny swojej pasji i scenie. **Swój pożegnalny, 4 625. występ w roli króla Mongkuta dał 30 czerwca 1985 roku.** Był to zaledwie kilka miesięcy przed jego śmiercią, co świadczy o jego niezwykłej sile woli i oddaniu sztuce. Ten ostatni występ stał się symbolicznym zamknięciem wieloletniej przygody z tą legendarną rolą.

Miejsce spoczynku

Yul Brynner zmarł 10 października 1985 roku w Nowym Jorku, w wieku 65 lat. Po śmierci jego ciało zostało przetransportowane do Francji, gdzie spoczął na terenie opactwa Saint-Michel de Bois-Aubry. **To miejsce stanowi jego wieczne miejsce spoczynku, symbolizujące jego związek z Europą i jego bogate, wielokulturowe dziedzictwo.**

Najważniejsze role filmowe i teatralne

• Rola króla Mongkuta w musicalu „Król i ja” (teatralnie 4 625 razy)
• Ramzes II w „Dziesięcioro przykazań” (1956)
• Generał Bunin w filmie „Anastazja” (1956)
• Chris Adams w „Siedmiu wspaniałych” (1960)
• Rewolwerowiec-android w filmie „Westworld” (1973)

Małżeństwa Yula Brynnera

• Virginia Gilmore (1944–?)
• Doris Kleiner (1960–?)
• Jacqueline Thion de la Chaume (1971–1981)

Dzieci Yula Brynnera

• Yul „Rock” Brynner Jr. (syn z Virginią Gilmore)
• Mia (adoptowana córka z Jacqueline Thion de la Chaume)
• Melody (adoptowana córka z Jacqueline Thion de la Chaume)

Nagrody i wyróżnienia

• Nagroda Tony (za rolę króla Mongkuta)
• Oscar (za rolę króla Mongkuta)
• Odciśnięcie dłoni przed Grauman’s Chinese Theatre (1956)
• Gwiazda na Hollywood Walk of Fame (1960)

Dyskografia Yula Brynnera

• „The Gypsy and I: Yul Brynner Sings Gypsy Songs” (1967)

Kluczowe daty w życiu Yula Brynnera

Yul Brynner, ikona kina i teatru, dzięki swojej wszechstronności, charyzmie i niezwykłej determinacji pozostawił trwały ślad w historii sztuki. Jego kariera, od przełomowej roli króla Mongkuta, po niezapomniane kreacje w westernach i filmach science-fiction, świadczy o jego nieprzeciętnym talencie aktorskim. Poza sceną i ekranem, Brynner angażował się w działalność filantropijną, walczył z nałogami i pozostawił po sobie dziedzictwo jako artysta o bogatych zainteresowaniach, od muzyki po fotografię. Jego historia jest inspirującym przykładem życia pełnego pasji, wyzwań i niezwykłego wkładu w kulturę.

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Yul_Brynner